Showing posts with label საქართველო. Show all posts
Showing posts with label საქართველო. Show all posts

Monday, February 24, 2014

ფიქრები შესაძლო თეოკრატიის პირას

იმ სპექტაკლის შემდეგ, რაც მამა გაბრიელის გადასვენებასთან დაკავშირებით გათამაშდა, ვფიქრობდი: 
  • წმინდანები არაერთი გვყავს, მაგრამ არცერთის მიმართ ასეთი ფართომასშტაბიანი ამბები არ ხდება. რატომ? მამა გაბრიელის ასეთი აღზევება სასწაულების მოხდენასთან მისმა გაიგივებამ გამოიწვია. ადამიანები მას ერთგვარ „სანტა–კლაუსად“ თვლიან, რომელიც მოუტანთ მატერიალურ და სხვა სიკეთეებს (მაგალითად, გუშინ ტელესიუჟეტში მომლოცველი ქალი ამბობდა, რომ ბინის პრობლემა ჰქონდა და ამიტომ იყო იქ). აქვე შემიძლია გავიხსენო შედარებით მცირემასშტაბიანი აღტკინების ობიექტი – წმინდა ნინო და ბოდბეში განბანების რიტუალი. ანუ მორწმუნეებს სჭირდებათ, წმინდანისგან იმის მოლოდინი ჰქონდეთ, რომ რაღაც აუსრულდებათ, სასწაული მოხდება მათ თავს.

  • ცალკე თემაა ტრაგედია ადამიანებისა, რომლებსაც სასწაულების მოხდენის ლოდინის გარდა არაფერი დარჩათ. ეს სახელმწიფოსთვის უნდა იყოს ტრაგედია.

  • დავუბრუნდები წმინდანებს. აი, მაგალითად, წმინდა ილია მართალი. მას ასე არ ეთაყვანებიან. და კიდევ კარგი. თუმცა, მეორე მხრივ, კარგი იქნებოდა, ილიას რაიმე სახის სასწაულის მოხდენას აწერდნენ, იქნება ამ ფაქტს მასები მისი წიგნებისკენ მიებრუნებინა და ილიას შემოქმედებიდან მხოლოდ ბოზბაშისა და ჩიხირთმის სასარგებლოდ გამართული დიალოგი არ ახსოვდეთ.

  • გაუგებარი იყო სახელმწიფოს პოზიცია და ნაბიჯები: მოსაწვევების დარიგება და საეკლესიო პროცესის თეატრალიზება (ნეტა ჩვენში ნამდვილი თეატრი უყვარდეთ ასე), ჯარის გამოყვანა, ქვეყნის მთავარი მაგისტრალის ორი დღით გადაკეტვა და მოქალაქეებისთვის  გადაადგილების მხრივ პრობლემების შექმნა. ასევე საინტერესოა, სახელმწიფო სხვა რელიგიის წარმომადგენლების რიტუალებისთვის თუ გამოყოფს ჯარს.

  • წუხანდელი შოკი: მომლოცველები, მათ შორის ჩვენი ჯარისკაცები, რომლებიც საფლავის მიწით ტომრებს ავსებდნენ! საინტერესოა, რა უნდა უქნან ამ მიწას? გულზე დაიკიდებენ? ბალიშის ქვეშ დადებენ? სალოცავ კუთხეში მიუჩენენ ადგილს? ბაღში მიმოფანტავენ? (მით უმეტეს, როცა რაოდენობა შეიძლება ერთი ტომარა იყოს). აი, როგორ უნდა გამოიყენონ. ბავშვობაში, მახსოვს, უთქვამთ ჩემთვის – სასაფლაოდან არაფრის წამოღება არ შეიძლებაო (როცა მაგალითად ყვავილის მოწყვეტა მინდოდა). შეიძლება ვინმემ თქვას, რომ ეს ცრურწმენაა, მაგრამ რეალურად სასაფლაოს მიწა გაჯერებულია ბევრი ისეთი ბაქტერიით, რომ ჯობია, არ აფათურო შიშველი ხელები (რომლებზეც შეიძლება გვქონდეს ნაკაწრი, ნახეთქი და ა.შ.). ჰოდა, არ გამიკვირდება, ახლა სურვილების ასრულების ნაცვლად რაიმე დაავადებამ იფეთქოს. 

    სხვათა შორის, მღვდლებს, რომლებიც საფლავს თხრიდნენ, ხელთათმანები ეცვათ. ეს ხალხი კი ისე დაეხვა და თხარა შიშველი თითებით. იმედია, ზეთის მსგავსად, საფლავის მიწას ჭრილობებზე და მტკივან ადგილებზე არ დაიფენენ. 



    დღეს კიდევ ვნახე ფოტოები – მამა გაბრიელის ცარიელი საფლავი ჭილოფით გადაუხურავთ და ადამიანები ორმოში ჩადიან.

  • და ბოლოს, შეურაცხმყოფელი უნდა იყოს ასეთი აღტკინება თავად მორწმუნეთათვის. დღეს, სამწუხაროდ, რელიგიაში მთავარი რიტუალები და მათი შესრულება გახდა. ეს ხშირად ბევრად უფრო მნიშვნელოვანია, ვიდრე ის, რასაც რელიგია გვასწავლის. თავად შევსწრებივარ მორწმუნეთა ინტერესს წვრილმანებისადმი; მაგალითად, კურთხევისას ღვინის ბოთლს თავსახური ახადონ თუ არა. მათთვის მთავარი ეს თავსახურია, საკურთხის მრავალფეროვნება, სანთელის ბოლომდე ან სანახევროდ ჩაწვა და ა.შ.

Friday, October 5, 2012

რაც გრძელ სიტყვად მინდოდა...

ორკვირიანი მძიმე ინფორმაციულ-ემოციური წნეხის მოდუნების მერე აღმოჩნდა, რომ სიტყვები ისევე არ მაქვს ბლოგის საწერად, როგორც ამ ორი კვირის მანძილზე. მხოლოდ ეს შემიძლია ვთქვა:
~ ვგმობ ძალადობას;
~ მიხარია, რომ ცივილურ ერს დავემსგავსეთ – ხალხს ხმა აქვს და დამარცხებულ პოლიტიკურ ძალას შეუძლია დამარცხების აღიარება;
~ მეშინია ქვეყნის მომავლის, რომელიც ამ ეტაპზე გაურკვეველი ჩანს;
~ როგორც ყოველთვის, არ მივეკუთვნები არცერთ პოლიტიკურ მხარეს, რადგან ეს ჩემთვის ჩარჩოში მოქცევას ნიშნავს და, შესაბამისად, აზრის თავისუფლად გამოხატვის შემზღუდველია;
~ მინდა ნორმალურ ქვეყანაში ცხოვრება.

Friday, May 25, 2012

წიგნებისაკენ, რასიზმის გავლით

დღის ბოლოს მოვახერხე წიგნის ფესტივალზე წასვლა, რამდენიმე წიგნის ყიდვაც, პავილიონის სივრცისთვის თვალის გადავლებაც, რომელიც ხალვათად მომეჩვენა და გზად – რასიზმზე დაფიქრებაც. წიგნებზე ხვალ, მით უმეტეს, რომ ფოტოებსაც გადავიღებ და ყველაფერს გულდასმით დავათვალიერებ. მანამდე ფესტივალისკენ მიმავალი გზის ამბავი:
წერეთელზე წვიმამ მომისწრო და მაღაზიის ტენტის ქვეშ შევეფარე. ჩემ წინ გაჩერებულ ტაქსის ყურადღება იქვე მდგომი კაცის გამო მივაქციე. გამოეღო კარი და ყვიროდა: "გადმოდი! გადმოდი..." ტაქსის წინ ზანგი ბიჭი იდგა, კაცი შიგნით მჯდომს მიმართავდა. ჯერ ვიფიქრე, უნდოდა თავად გადაეხადა ფული, მაგრამ მალე ხმას აუწია და მოთხოვნას გინებაც დაუმატა, კარიც გამოაღო და მიაჯახუნა. თურმე იმავე ტაქსით უნდოდა წასვლა. ბიჭი აშკარად აწურული იჯდა და ხურდას ელოდა. რომ გადმოვიდა, ცოტა დააკლდა ჩვენებურს – არ დაერტყა. გამოიქცნენ ეს ბიჭები და ჩემ გვერდით, კუთხეში მიიჭუჭყნენ. თან იხედებოდნენ, თვალით მანძილს ზომავდნენ –  ხომ არ ვბრაზობდი მათთან ახლოს დგომის გამო. რომ შეძლებოდათ, კედელშიც გავიდოდნენ ალბათ. მე კიდევ სად დავმალულიყავი, არ ვიცოდი. საშინლად შემრცხვა. ამ დროს მაღაზიის პერსონალი გამომეცხადა – შემიპატიჟეს, ჩამოჯექით, თუ გინდათო. მანამდეც ვიდექი და არ შემოუთავაზებიათ, ჰოდა ამიტომ ვიფიქრე – ალბათ ცდილობენ, გამარიდონ-მეთქი ამ ხალხს. ისე შევწუხდი, აღარ დავუცადე წვიმის გადაღებას და გამოვიქეცი.

მთელი საღამოა ვფიქრობ, რატომ. რას აშავებდნენ ის ბიჭები? იმგზავრეს, ელოდნენ ხურდას. რატომ უნდა გამოლანძღოს ვინმემ? რატომ იყო აუცილებელი იმავე ტაქსით მგზავრობა მაშინ, როცა თბილისში ლამის ყოველი მეორე მანქანა ტაქსია? მათ მაგივრად რომ თეთრკანიანი უცხოელი ყოფილიყო, ასე მოექცეოდნენ?

Monday, April 30, 2012

უთხარით

ჩემი ფეისბუკის ერთი "ფრენდი" რამდენიმე კვირაა სასოწარკვეთილი ეძიებს პასუხს კითხვაზე – რაიმე საშიშროება ხომ არ ემუქრება მის რწმენას, თუკი ექნება ე.წ. ჩიპიანი პირადობის მოწმობა. იგი მრავალშვილიანი დედაა და მისი საწუხარია, რომ ვერ მუშაობს შვილების შესანახად, რადგან ვერ წყვეტს აიღოს თუ არა პირადობის მოწმობა და მოითხოვს ეკლესიისგან (ვფიქრობ, მის მეგობრების სიაში არაერთი საეკლესიო პირია) და ღმერთმა იცის კიდევ ვისგან, პასუხს, უფრო კი “ხელდასხმას”, რომ მიეცეს ცხოვრების საშუალება. ვკითხულობ მის სტატუსებს და ვფიქრობ: ჯერ იმაზე, – რამდენგვარი "ფრენდი" მყავს – ურწმუნო თუ მორწმუნე, ყველა სახის პოლიტიკური შეხედულებით (სულაც, აპოლიტიკური) და მერე: ეს ქალი ისეა მათ შორის, როგორც ქუჩაში უსასოოდ ხელებგაწვდილი, ყურადღებას რომ არავინ აქცევს. ის ძალიან ფრთხილად და მოკრძალებით პასუხობს კანტიკუნტად გაჩენილ კომენტარებს. აქაც ეშინია – სამდურავი არ დასცდეს. ჩემში პატივისცემას იწვევს როგორც პიროვნება, რომელსაც რაღაცის სწამს, მაგრამ…
განა როგორი უნდა იყოს მისი რწმენა, რომ შიშს ბადებს?! შიში, რომ ხელ-ფეხს უკრავს?!
აქეთ შვილები, იქით გაჩუმებული სათაყვანებელი ეკლესია.
უთხარით რამე ამ ქალს. ამ ხალხს.
უთხარით, რომ სიცოცხლე მათი უფლებაა.
ნუ ადებთ ბორკილებს და მარხავთ ცოცხლად.
ნუ ურევთ გონებას "სამი ექვსიანით" და ასეთებით.
ნუ აიძულებთ მორჩილებას ისედაც საკმარისად დამორჩილებულებს – საზოგადოებრივი თუ ცხოვრებისეული კანონებისგან.
ნურც ტყეში გასვლას მოანდომებთ – ზუსტად ასე დაწერა მან ერთ-ერთ სტატუსში, – მითხრან მაშინ და ტყეში გავალო.
ეშინია.
ღმერთი მათთვის მრისხანე მოსამართლეა. ბრალმდებელი. დამსჯელი. შუბლზე  მიმაგრებული სათვალთვალო კამერა.
რატომ გააცანით ასე.
რატომ არ შეაყვარეთ.

Saturday, March 17, 2012

თეატრი მაყურებლისთვის

38 ლარი თეატრის ბილეთი. როგორც ჩანს, ჰგონიათ, რომ საქართველოში ხალხი ძალიან გამდიდრდა. ასეთ ფასიან ბილეთს ბევრი ადამიანი საკუთარი თავისთვის ვერ იყიდის, არათუ დამატებით ვინმე დაპატიჟოს. მაგრამ ამას, ვფიქრობ, არავინ გააპროტესტებს, რადგან ფასებზე და გადასახადებზე წუწუნი ჩვენს ქვეყანაში არ უყვართ; აქ მზად არიან გადაიხადონ მეტი, ოღონდ სადმე არ წამოსცდეთ, რომ რაიმე ეძვირებათ (მერე „მეზობელი რას იტყვის“). სამაგიეროდ, ამ ფონზე, გვაქვს ტელევიზია, რომელიც უფასო, ე. წ. შოუებით "ხვეწს" გემოვნებას და შემდეგ, თავისივე ეთერიდან გვიცხადებს, რომ გაუნათლებელი თაობა მოდის – არავის იცნობენ ბიჭოლას გარდა.
ტელევიზიამ გამახსენა – ადრე არსებობდა ტელესპექტაკლები და არაერთი სპექტაკლის ტელევერსია გადიოდა ეთერში. ეს კარგი იყო მათთვის, ვინც ამ სპექტაკლებს სცენიდან ვერ ნახულობდა. გარდა ამისა, ეს ფონდი დღეს უკვე ოქროს ფონდია (სამწუხაროა, რომ საზოგადოებრივი ტელევიზია დღეს მის რეტროსპექტივასაც არ აწყობს).

კინოში ერთი კარგი სიახლეა (რაც, მართალია, ყველა კინოთეატრს არ ეხება, მაგრამ მთავარია, პრეცედენტი არსებობს) – 2 დღით ადრე თუ იყიდი ბილეთს, ფასდაკლებაა. 8-15 ლარიანი ბილეთის 3 ლარად ყიდვის შესაძლებლობა ცუდი არ არის. კარგი იქნება, ასეთი რამ თეატრებმაც შემოიღონ. სახელმწიფო  თეატრები, კინოთეატრებისგან განსხვავებით, ჩვენი გადასახადებით ფინანსდება და პრეისკურანტის შედგენის დროს აუცილებელია მოსახლეობის ფინანსური შესაძლებლობების გათვალისწინება.
და საერთოდ, მგონია, ხელოვანმა ადამიანებმა (არა მხოლოდ თეატრის დარგში) თავის თავზე უნდა აიღონ რაღაცები ქვეყანაში, სადაც გემოვნება და ზოგადი განათლების დონე დეგრადირდება.

ჩემი სამუშაო თეატრთან დაკავშირებული ისტორიული ცნობების დამუშავებასაც მოიცავს. ერთი საუკუნის წინ ჩვენი ლეგენდარული მსახიობები, როგორებითაც ახლა უკვე ვეღარ მოიწონებს თავს თანამედროვე ქართული თეატრი (იქნებ იმიტომაც, რომ თეატრი სახალხო ვეღარ არის და ახალი თაობის მსახიობების შესახებ ქვეყნის მოსახლეობის უდიდეს ნაწილს ინფორმაცია არ აქვს, შესაბამისად, ვერ ხედავს და აღიარებს მათ ნიჭსა და შესაძლებლობებს), ხშირად უფასოდ, თვეობით მოგზაურობდნენ საქართველოს რეგიონებში, გამოდიოდნენ სოფლებისა და დაბების სცენებზე, რომ „ხალხში განათლება შეეტანათ“.
თეატრი სახალხო ხელოვნებაა, ხალხის გარეშე მის არსებობას აზრი არ აქვს. გარკვეული აქციების დაწესება, რაც მაყურებლის მოზიდვაზე იქნება გათვლილი, მხოლოდ კარგს მოუტანს ორივე მხარეს – თეატრალურ დასებსაც და ხალხსაც.

Wednesday, February 29, 2012

ქართული ტაქტის მაგალითებიდან

She: Do you know Umberto Eco?
He: No.
She: No? He is very famous Italian writer!
He: Yes?
She: Yes, very, very! So famous in the world. Very famous! And I was happy...
He: To see him face to face?
She: Yes, I have his sign...
He: Well...

Monday, February 27, 2012

"როსღა გვეღირსოს ჩვენ გაღვიძება?!"

კონსტანტინე დოდაშვილის (ფილოლოგი, პუბლიცისტი, მთარგმნელი. გარდ. 1919 წ.) "შაირი" ვიპოვე სამუშაო ფაილში და გაზიარება მომინდა. გამოქვეყნების თარიღები ნახეთ. ჰოდა, 2012-იც მიემატოს – ისევ "ვმეჩტანიობთ" და მთავარი კითხვა (იხ. სათაური) ჯერაც უპასუხოა:

* * *
"სკუკა" მკლავს, "სკუკა" მაწუხებს,
მიხშირებს "დიხანიასა",
გადავბრუნდები "პასტელზე",
დავიწყებ "მეჩტანიასა".

"კვალი", 1895, # 1;
"თეატრი და ცხოვრება", 1920, # 2.

Monday, February 13, 2012

ისინიც – მოქალაქეები

დილით ვნახე: პუშკინის სკვერში შეკრებილი ხალხი და სასწრაფო დახმარების მანქანა. სკამზე – ყინვისგან გარდაცვლილი მოხუცი კაცი. ვიდრე მას დავინახავდი, ვიფიქრე, ვინმე გახდა ცუდად – ბოლო დროს ხშირად შევსწრებივარ ასეთ შემთხვევებს. მთელი დღეა, თავს მახსენებს კადრი – ღია პირი და სიმწრისგან წინ გაწვდილი, გაფიჩხებული ხელები.

დღეს გამოცხადდა, რომ გაიხსნება თავშესაფრები – მანამ, ვიდრე ყინვა იქნება. არ მგონია, ყველა უსახლკარომ შეიტყოს ეს ამბავი "დათქმულ" დროში, ჩამოთვლილ მისამართებზე მისვლაც არ იქნება ადვილი მათთვის, ვინც სხვადასხვა უბნებში არიან გაფანტული, არ აქვთ მგზავრობის თანხა, ან არ იციან, სად მდებარეობს ესა თუ ის ქუჩა.
ალბათ, უნდა არსებობდეს ერთი სახელმწიფო თავშესაფარი მაინც, მთელი წელი რომ იფუნქციონირებს, სადაც შესაძლებელი იქნება ღამის გათევა, ჰიგიენის დაცვა, პირველადი სამედიცინო მომსახურებით სარგებლობა, შემოწირულობის მიტანა. ამ ადამიანებს ისევე სჭირდებათ დახმარება, როგორც მაგალითად, ტყვედ ჩავარდნილ მეზღვაურებს – ისინიც ამ ქვეყნის მოქალაქეები არიან.


Tuesday, October 25, 2011

სევდა, რომელსაც ვერ დავცინე

შარშანდელ პოსტზე დატოვებულმა კომენტარმა რამდენიმე ძველი ჩანაწერი გადამაკითხა – დავსევდიანდი – ადრე გაცილებით ადვილად ვწერდი ყველაფერს, რაც მაფიქრებდა. არ ვიცი, რა ხდება. ფაქტია, ეს პერიოდი არ გამოირჩევა პოზიტიურობით – არც პრივატული და არც საზოგადო თვალსაზრისით. ამასთან, რაც ნაკლებპოზიტიურია ყოველდღიურობა, მით მეტად მიქრება აზრის გაზიარების სურვილი. თუ მაინც დავწერე – უმეტესად ვფიქრობ, რომ ჩანაწერი ძალიან გულღიაა და ვინახავ; ხან კი, პოსტის საწერად დამჯდარი სულ სხვა რამეს ვწერ – ზოგი მათგანი დაიბეჭდა კიდეც.

ქვეყანაში მიმდინარე მოვლენები ძალიან ტრაგიკომიკურია. ხშირად ხდება – მორიგი ახალი ამბის მოსმენისას მეცინება და მერე საშინლად ვიწყენ, რადგან მახსენდება, ეს გენიალურად გადაღებული ფილმი არ არის; რეალობაა, რომელშიც ვცხოვრობთ (და რომელზეც ფილმსაც კი არავინ იღებს, რომ სარკესავით დაგვიდოს წინ).
ძალიან მინდა, ვიყო რეჟისორი და გადავიღო ეს ყველაფერი.
ვწერდე პროზას და დავწერო ამ ყველაფერზე.
დავცინო სევდას, რაც ყოველდღიურობას მოაქვს.

ეს ჩანაწერი, თავად ნინოს შესრულებით, ბოლო დროს ხშირად მახსენებს თავს:

მიყვარს ნინო როტას კინომუსიკა.

Tuesday, July 26, 2011

ჩემი მინიაქცია

ნუ ელით ვინმეს, ვინც მიგითითებთ – სად დადგეთ და რა თქვათ. იყავით საკუთარი გადაწყვეტილებების, ნაბიჯების წარმმართველები. არ მოგწონთ? არასწორად მიგაჩნიათ? იმოქმედეთ: მოაწყეთ თქვენი მშვიდობიანი და ეფექტური
მინიაქცია.
ჩემი მინიაქციის ტექსტი ბლოგზე განვათავსე
და ვმოქმედებ.


პ. ს. ამავე სახით განვათავსებ ბლოგზე სხვა მინიაქციების ტექსტებს, თუკი შევძლებ დამოუკიდებლად მოქმედებას, როგორც ამ შემთხვევაში.

Friday, July 15, 2011

.

ადრე, როცა ვინმესგან ვისმენდი სურვილს – წასულიყო საქართველოდან (ალბათ გაცილებით უპრიანი იქნება სიტყვა "გაქცეულიყო"), ყოველთვის გული მწყდებოდა და არგუმენტების მოძებნაც არ მიჭირდა იმის დასამტკიცებლად, რომ აქაც შეიძლება ცხოვრება, რომ გვაქვს შერჩენილი თვისებები, რითაც ერთმანეთს თავს გავატანინებთ და სხვა, ყოფით პრობლემებსაც გადავწყვეტთ. არასდროს მდომებია წასვლა. მხოლოდ მოგზაურობაზე თუ ვფიქრობდი.
არ ვიცი, ბოლო თვეების მანძილზე როგორ მოვახერხე თვალსა და ხელს შუა მხარის შენაცვლება. ახლა მე მინდა წასვლა. სადმე, საზოგადოება რომ არ იყოს ისეთი, როგორც აქ – დაუმსახურებლად და გაუგებარი მიზეზებით რომ შეურაცხყოფენ ერთმანეთს; სადაც ვხედავ დაშინებულ, ღირსებაშელახულ ადამიანებს, რომლებსაც არ აინტერესებთ არაფერი, გარდა ტყავის გადარჩენისა. სადაც სხვისგან დაჩაგრულები ან არარეალიზებულები თავისზე (მათი აზრით) დაბალ ღობეს ეძებენ, რომ მას მაინც გადაახტნენ; სადაც არ ფასობს ადამიანის სიცოცხლე, სულიერი ღირებულებები, უფლებები, შრომა, ნიჭი.
იქნებ პათეტიკური ვარ? არ ვიცი. არც მაინტერესებს.
მგონია, რომ იქ, სხვაგან, თავს ოდნავ მეტად დაცულად მაინც გრძნობენ. მინდა "სხვაგან", მაგრამ მაქვს ვალდებულებები და პასუხისმგებლობის გრძნობა, რის გამოც არ შემიძლია ბარგის ჩალაგება.

Thursday, May 26, 2011

დამოკიდებულებისათვის

ვგმობ ყველა გადაწყვეტილებას და მოქმედებას, რომელიც გულისხმობს რუსეთის ხელქვეითობას, წარსულში დაბრუნებას.
ვგმობ ნებისმიერი სახის ძალადობას.
დიდი იმედი მქონდა, ე. წ. პოლიტიკოსებს ცოტაოდენი პასუხისმგებლობის გრძნობა მაინც ექნებოდათ შერჩენილი იმისთვის, რომ მათ გვერდით მდგომი ხალხი საფრთხეში არ ჩაეგდოთ. არ მომწონს არცერთი ნაბიჯი, რომელიც გადაიდგა რუსეთზე დამოკიდებულების აღსადგენად, შესაბამისად, არც ასეთნაბიჯგადადგმული ადამიანების მიერ გამართულ აქციას ვგულშემატკივრობდი;
თუმცა:
მე არ მინდა, ვიცხოვრო ქვეყანაში, სადაც განსხვავებული აზრისთვის შეიძლება უმოწყალოდ სცემონ, დააშინონ, დააპატიმრონ.
აუტანელია ამ ჩანაწერის ნახვა, სადაც ჩანს, აბსოლუტურად დამორჩილებულ ადამიანებს, ხელებგაკრულებს, მათ შორის ასაკოვნებს, როგორ ურტყამენ პოლიციელები. აქ გადაღებულია, როგორ ამტვრევენ პოლიციელები მოქალაქის მანქანას. ინტერნეტში მოიპოვება უამრავი კადრი, რომლებზე ასახული მოქმედებაც ნიშნავს არა მომიტინგეთა დაშლას, არამედ მათზე ძალადობას. მათი ნახვის შემდეგ ვფიქრობ, რომ სრულიად გაკონტროლებულ ციხეებში შეიძლება იძალადონ პატიმრებზე და ის ინფორმაციები, რაც ხანდახან ვრცელდება სხვადასხვა ინტერნეტსაშუალებით, სიმართლეს შეესაბამება. ამას ვფიქრობ, რადგან პოლიციელები აღნიშნული ჩანაწერებიდან დასჯის მოთხოვნილებით და უპირატესობის განცდით სავსეები ჩანან. ვცდებოდე, ნეტა.
არ მინდა, ფორმიანი ადამიანების მიმართ უნდობლობას ვგრძნობდე; საქართველოში პოლიციელი მოძალადესთან გაიგივდეს.
ზემოთ მოტანილი კადრების ნახვის შემდეგ შემეშინდა მომავალი თაობის, რომელსაც ეს ახალგაზრდები ზრდიან ან აღზრდიან.

დავიჯერებ, რომ ჩვენს ქვეყანას შეიძლება უკეთესი მომავალი ჰქონდეს, თუ მოძალადეები, ყველა იმ უპასუხისმგებლო პოლიტიკურ ლიდერთან ერთად, დანაშაულისა და კანონის შესაბამისად დაისჯებიან.

დიდი იმედი მქონდა, რომ ამ დამოუკიდებლობის დღეს საკმაოდ სასიამოვნო გეგმებს განვახორცილებდი – წავიდოდი წიგნის ფესტივალზე, რომელსაც ასე ველოდი, დავკავდებოდი სხვა კარგი საქმეებით. ამის ნაცვლად დღე გავატარე შინ, ნანახით შოკირებულმა და ზოგიერთი ადამიანის დამოკიდებულებით გაღიზიანებულმა. ჩემთვის გაუგებარია ქილიკი მომხდარზე, რადგან ეს ჩვენს მომავალზე ქილიკსაც ნიშნავს. პატივს ვცემ ყველა ადამიანს, რომელმაც არ დაკარგა ადამიანობა.
და ბოლოს,
იმედს ვიტოვებ, რომ ეს არ არის ქვეყანა, სადაც პოზიციის დაფიქსირება საშიშია.
მინდა ვცხოვრობდე ქვეყანაში, სადაც მიტინგი არავისთვის იქნება დღიური სამუშაო;
სადაც პოლიტიკოსები ხალხის ზურგს სკამზე ასაბობღებლად აღარ გამოიყენებენ და მხოლოდ ამ პროცესის (აბობღების) დროს არ გაახსენდებათ მათი არსებობა;
სადაც პირად საუბრებში არ იმსჯელებენ იმაზე, რომ მიზნის მისაღწევად 100 ან 1 ადამიანის სიკვდილიც კი დასაშვებია (სამწუხაროდ, დღეს ადამიანები გარდაიცვალნენ);
სადაც ხალხი არ იქნება მარიონეტი;
სადაც ვიზეიმებთ დამოუკიდებლობის დღეს.

------
ამ ჩანაწერში მოზარდს სცემენ. მოგვიანებით ვნახე.

Wednesday, May 11, 2011

ქართული:

გამჭვირვალობა
ასეთი შთაბეჭდილება მრჩება: დღეს კარგი ტიპობაა იმის ღიად თქმა, რომ გეი ხარ ან ბი. ფეისბუკზე ვნახე: ჭიქებივით უჭახუნებდნენ ერთმანეთს თავის ორიენტაციებს და ამბობდნენ:
– გაგვიმარჯოს!
– გაგვიმარჯოს!

შოუ–ბიზნესი
ტელევიზიით აჩვენეს მღვდელი, რომელსაც უთანხმებდნენ ეკლესიის საძირკვლის გაჭრის ცერემონიაზე წითელი ხალიჩის დაგების დეტალებს. ცერემონიას ჰყავს რეჟისორი. მონტაჟდება ეკრანები...

პარადოქსი
ეკოლოგიურად სუფთა ტრანსპორტისთვის მშენებარე პირველ ტრასას შეეწირა 1500 ძირი ხე.

Tuesday, March 1, 2011

ყველა სარწმუნოების ქართველთათვის

იაკობ გოგებაშვილი სახელმწიფოებრივად მოაზროვნე ადამიანი იყო. მის "დედა ენას" 1900-იან წლებში, ავტორის სიცოცხლეშივე, ეწერა: "ყველა სარწმუნოების ქართველთათვის". აქ ალბათ დამატებითი კომენტარი ზედმეტია.

დღეს წავიკითხე, თურმე ქალაქის აბონენტებთან რეკავენ კითხვით: "აუცილებელია თუ არა ადამიანებმა იკითხონ ბიბლია?" ამ ამბავმა ერთი ქართული სერიული გამოცემა გამახსენა მსგავსკითხვიანი გამოკითხვით (არ დავასახელებ, რადგან არ მინდა რომელიმე სერიას რეკლამას ვუწევდე). ვინ იცის, იქნებ სატელეფონო გამოკითხვაც ამ კონკრეტულ "დებატებს" უკავშირდება?

ჩემთვის ნაკლებმნიშვნელოვანია ამა თუ იმ კომერციული ხასიათის წამოწყების ფაგლებში რა სახის წიგნები დაიბეჭდება, მაშინ, როცა ამ პროექტებისთვის თვალის მიდევნება შეუძლებელიც კი გახდა (მგონი უკვე წიგნების გამყიდველებსაც ეშლებათ, რომელ ჟურნალს რომელი სერიული გამოცემა უკავშირდება), მაგრამ მსჯელობა, რის შედეგადაც მკითხველები რელიგიური ნიშნით იმიჯნებიან, მიუღებელია.

იქნებ, წაგვეწერა სერიისთვის "მხოლოდ ქრისტიანი ქართველებისთვის"?
თანამედროვე საქართველოში "ჭეშმარიტი ქართველი" ხომ მართლმადიდებლის სინონიმია...

აქვე იდეა: (ბარემ) გამოიცეს ახალი სერიული გამოცემა – "მსოფლიოს წმინდა წიგნები".

მე კი "დედა ენას" დავუბრუნდები – კიდევ არის ის წმინდა ან "წმინდა წიგნი" ქართველებისთვის? (რა საკვირველია, ყველა სარწმუნოების ქართველთათვის!)

Wednesday, January 5, 2011

სუპერმენები

გუშინ პირველად ვნახე ტელევიზიით პატრულის საპოპულარიზაციო კლიპი, რომელშიც ბავშვები მონაწილეობენ. მე რომ მშობელი ვიყო და შემომთავაზონ შვილის ასეთ კლიპში გადაღება, უარს ვიტყოდი – ბავშვის ფსიქიკის დაცვის მიზნით. მე ვფიქრობ, ძალოვანი სტრუქტურის წარმომადგენლის თამაში იდეოლოგიზირებულ კლიპში, ასეთი აღმატებული განწყობით და დამოკიდებულებით, ბავშვს კარგს არაფერს მოუტანს.

გუშინვე ვნახე ვეტერანთა აქციის დარბევის კადრები. პატრული ამ ფაქტით ნამდვილად ვერ იამაყებს.
საინტერესოა, კლიპში გადაღებული და კლიპის მაყურებელი პატარები რას ფიქრობენ ასეთ შემთხვევებზე – ალბათ მათი ნაწილი მაინც მოახერხებდა ინფორმაციისთვის თვალის მოკვრას. იმედია, "დარბევობანას" არ ითამაშებენ.

პ. ს. ეს საწყალი კურდღელი
(სხვა ასოციაციური ვარიაციები: "დამნაშავე თუ მსხვერპლი?", "დანაშაული და სასჯელი", "2011", "Ну, погоди!")

Thursday, October 21, 2010

"Second Hand Dreams"

მეორე სინგაპური
მეორე ცენტრალ პარკი
მეორე ეიფელი
მეორე ნიცა
მეორე ალპები
მეორე ჰოლივუდი
მეორე ქანდაკება A
მეორე ქანდაკება B
მეორე ქანდაკება C
...
ეს ყველაფერი ახალი როდია (მოდისა არ იყოს). ჯერ კიდევ რომელ საუკუნეში (ნუ, წინაში ნამდვილად) ამბობდნენ, თბილისი მეორე პარიზიაო :)(

Tuesday, October 12, 2010

The Patroni System

რამდენიმე დღის წინ მანქანის მართვის გაკვეთილებზე გოგოების წყვილად სიარულზე ვწერდი – ჩვენში უკვე ჩვევად თუ წესად დამკვიდრდა თანმხლებთან ერთად სიარული, რომელიც გოგოს შინ "მშვიდობით" დაბრუნებას, ჭორებისგან დაცვას და მისი პატრონის მშვიდ ძილს უზრუნველყოფს. რა თქმა უნდა, ეს საყოველთაო წესი არ არის, მაგრამ თვალში მოსახვედრია.

დღეს ლინგვისტუსის სტატუსში რამდენიმე ბლოგის მისამართი ვნახე, რომელთა ავტორებიც საქართველოში ახლახან ჩამოსული ინგლისური ენის მასწავლებლები არიან. მათი შთაბეჭდილებები ძირითადად სკოლას, ტრადიციებს, სტუმართმოყვარეობას, კულინარიას, ღვინოს შეეხება, მაგრამ ერთ ბლოგზე სექსისა და გენდერული ურთიერთობების საკითხებით დაინტერესებული მასწავლებელიც ვიპოვე. ფრაზა, რომელიც ჩემი პოსტის სათაური გახდა, მას ეკუთვნის.
როგორც ჩანს, ეს მოხალისეები გააფრთხილეს (და ზედმეტი მონდომებითაც), რომ საქართველოში ქუჩაში მარტო გასვლა, მოგზაურობა, ბარებში შესვლა, ურთიერთობების წამოწყება საშიშია. განსაკუთრებით, ქართველი მამაკაცებით არიან დაშინებულები. "პატრონებადაც" სწორედ ისინი არიან მონათლულები.
"Our TLG group was given days of training in which we were told over and over again, for hours, that women were not to go out alone. Women could not go to a bar alone. Women should not get in a cab alone. If possible, women should travel with male escorts".
ავტორი წერს, რომ აქ მთლად ირანი არ არის, მაგრამ ამერიკასთან შედარებით ძალიან ცუდი მდგომარეობაა. ასევე უკვირს ქართველი მამაკაცების სექსუალური აქტივობა მაშინ, როცა ქალები ქორწინებამდე ქალწულები არიან.
‎"Men are expected to be sexually experienced when they get married and women are expected to be virgins. Of course, this system cannot work without some third factor, because how are men to get experience when women are not allowed to have sex? "
მისი საბოლოო დასკვნა ის არის, რომ "
Every woman has a “patroni”.
ბლოგის ავტორს ეს სიტყვა ალბათ არასდროს დაავიწყდება :)

აქვე, ინგლისური ენის მასწავლებლების სხვა ბლოგებიც –
უცხო თვალით დანახული ჩვენ:
http://michelleingeorgia.blogspot.com/
http://georgianbacon.blogspot.com/
http://drewsobota.wordpress.com/
http://mkisteachingingeorgia.blogspot.com/
http://asenseofadventure.blogspot.com/
http://stevenfdiamond.blogspot.com/
http://gnjb.blogspot.com/
http://raughley.wordpress.com/
http://paulingeorgia.wordpress.com/
http://gamecaucasus.wordpress.com/
http://wishdafishwasme.wordpress.com/
http://peripateticpedagogue.wordpress.com/
http://emily-in-georgia.blogspot.com/
http://ilanasworldadventures.blogspot.com/
http://charlotteinzion.blogspot.com/
http://jasonkylebrown.blogspot.com/
http://geoconstruction.blogspot.com/
http://rickgove.wordpress.com/
http://teachingeorgia.blogspot.com/
http://mygeorgianadventures.blogspot.com/

http://mneedles.wordpress.com
http://mfgold-whatthehellamidoinghere.blogspot.com/

Sunday, October 3, 2010

ორ–ორი

"რატომ დადიან გოგოები ტუალეტში წყვილად?" – ეს კითხვა პირველად მე არ დამისვამს (არც პასუხი ვიცი), მაგრამ რამდენიმე დღეა, სხვა კითხვა გამიჩნდა:
– რატომ დადიან გოგოები მანქანის ტარების შესასწავლად წყვილად? :) რატომ ზის სალონში მათი დაქალი, და, დედა, პეტრე, პავლე, რომელიც უბრალოდ დამსწრეა?
ჩემს მასწავლებელს უმეტესად გოგო მოსწავლეები ჰყავს, მის ორ კოლეგასაც – ასევე. ყველა გოგოს, რომელიც ვნახე, მეგობარი ახლდა. თურმე, გოგოებს ხშირად ძმები ან ქმრებიც მოჰყვებიან, რომლებიც შეცდომების დაშვებისას მათ (ასევე ხშირად) აკრიტიკებენ, უყვირიან კიდეც და ეს, რა თქმა უნდა, მოქმედებს. საერთოდაც, დამსწრის არსებობა, რომელიც ცოდნას გიფასებს, მეტ-ნაკლებად მოქმედებს.
მასწავლებელი ხშირად გადადის მანქანიდან და საშუალებას მაძლევს, მარტომ გადავწყვიტო – რა გავაკეთო. პირველად რომ გადავიდა, შემეშინდა და შემეშალა. დაძაბულობა იმავე გაკვეთილის ბოლოს მომეხსნა. მეუბნება, რომ მე ეს ყველაფერი ვიცი, მთავარია, არ განვიცდიდე. ერთგვარი ფსიქოლოგიური მომენტია – უფრო თავდაჯერებული ხარ: იცი და შენზეა დამოკიდებული – როგორ გააკეთებ.

ამ გაკვეთილებმა კიდევ ერთხელ დამაფიქრა, როგორ უყვართ ახლობლებს ჩვენში გოგოებისთვის თვალ-ყურის დევნება – მათი სურვილის საწინააღმდეგოდ თუ, როგორი გასაკვირიც არ უნდა იყოს, სურვილის თანახმად. თან ეს ყველაფერი დაცვის სახელით ხდება. ოღონდ, ამ კონკრეტულ შემთხვევაში (და ბევრ სხვაშიც) რისგან/ვისგან იცავენ მათ (და თავებს), არ ვიცი.

Sunday, June 27, 2010

ლოცვა: NON STOP

რუსთავი 2-ის ეთერით გადაიცა სიუჟეტი: თბილისის ერთ-ერთი კორპუსის მაცხოვრებლებმა სადარბაზოში სამლოცველო გახსნეს. სადარბაზოში 70 ოჯახი ცხოვრობს. სამლოცველო მამაომ აკურთხა. სიუჟეტში გამოითქვა იმედი, რომ ამ სიახლეს სხვებიც აიტაცებენ.

რატომ არ შეუძლია ჭეშმარიტ მორწმუნეს, გაიაროს სახლიდან 100 მეტრი უახლოეს ეკლესიამდე (ყველა ნაბიჯზე აშენდა/შენდება)?!
ლოცვა NON STOP: ოთახი–სადარბაზო–ეზო
?!
როცა
გულები, სულები – უმეტესად ცარიელი.

პ. ს. კომუნისტების დროს საქართველოში ხდებოდა: მიცვალებულს ხელში მსხვილ კუპიურას აჭერინებდნენ.
არ ჩამოჰგავს არსით?
წარდგინება – მომთაფვლელი.

Monday, June 14, 2010

ღია ბარათი პრემია "საბას" მესვეურებს

  • როცა ე. წ. "შორტ-ლისტის" შერჩევამდე ჟიურის 3 თვე აქვს;
  • როცა 3 თვის შემდეგ ცხადდება საბოლოო სია, სადაც წიგნი შესაბამის – საუკეთესო პოეტური კრებულის – ნომინაციაშია, რადგან მის ავტორს უკვე აქვს რამდენიმე წლის წინ გამოცემული პირველი კრებული;
  • როცა ე. წ. "შორტ-ლისტის" გამოცხადებიდან ერთ დღეში კრებული ნომინაციას იცვლის და "საუკეთესო დებიუტში" გადადის
ამას რა ჰქვია?!
როდემდე უნდა ხდებოდეს საქართველოში მსგავსი რამ?!
რატომ არის ჩვენში ახლობლის ფაქტორი მთავარი და გადაულახავი.
იმედგაცრუებული ვარ. კიდევ ერთხელ. აქ – საბოლოოდ.

არ დავასახელებ ავტორს.
ყველამ, ლიტერატურული წრიდან, ეს იცის.
ყველა მესვეურმა ეს იცით.
მხოლოდ ერთი მინდა ვთქვა:
მე არ მაქვს ნაცრიანი თვალები.