Showing posts with label კითხვა. Show all posts
Showing posts with label კითხვა. Show all posts

Monday, October 8, 2012

პარალელური სიზმრები

კარგია ის დღე, როცა დედა მესიზმრება – ენერგია მიბრუნდება, ვიღიმი და წინ ვიყურები. დედას სიზმრად როცა ვხედავ, ან მეხმარება ან მეფერება. დილას, მაგალითად, გამაღვიძა, როგორც ხდებოდა ხოლმე ცხადში. რაც მარტო ვარ, თავის დროზე გაღვიძება და დაძინება ჩემი გადაუჭრელი პრობლემაა. ნუ, "თავისი დრო" პირობითია, ჩემთვის ოპტიმალურს ვგულისხმობ, რა თქმა უნდა. ჰოდა, დილას გვერდით მეჯდა და მითხრა, რომ უკვე გვიან იყო, ავმდგარიყავი და მეჭამა. მე კიდევ წუხანდელი ამბის მოყოლა დავუწყე,  თუ როგორ გავაკეთე ე. წ. აჯაფსანდალი ბადრიჯნის გარეშე. ეგ იმ მარტივი მიზეზით, რომ ბადრიჯანი არ მქონდა. გემრიელი გამოვიდა-მეთქი და მიღიმოდა. მოკლედ, ცაიტნოტზე გავიღვიძე, სიზმრად ნახსენები უსახელო საჭმელი ვჭამე და სამსახურში დავიგვიანე.
კულინარობა ჩემი "ახალი" ცხოვრების ახალი ფურცელია და ძალიან შემოქმედებითი. ადრე არ მიწევდა საჭმლის მომზადება, ყოველთვის მზად მხვდებოდა და მხოლოდ მაშინ ვიდექი ქურასთან, თუ ვეხმარებოდი დედას ან რაიმე კონკრეტულის გაკეთების ხასიათზე მოვდიოდი. ახლა ყოველ საღამოს ვფიქრობ "ხვალ რა ვჭამო". ამაზე არფიქრმა ცუდ შედეგამდე მიმიყვანა და დავიწყე. ხანდახან სამუშაო დღის ბოლოს ვმაზოხისტობ –  ფოტოებიან რეცეპტებს ვგუგლავ. დედას და ბებიას არაჩვეულებრივი რეცეპტები მაქვს, მაგრამ დედას ხელნაწერს რომ ვხედავ, ტირილი მინდება, ამიტომ არ ვნახულობ და ვგუგლავ.
შემდეგი ეტაპი ბაზარში და მარკეტში გავლაა. ეს ყოველთვის მომწონდა – ვგულისხმობ მრავალფეროვან დახლებს და ყიდვის პროცესს; აი სიმძიმის თრევა, ცხადია, არ მომწონს, ამიტომ ყოველთვის ცოტას ვყიდულობ. უკვე ვცნობ ბაზრის სტაფს, მაქვს ამოჩემებული წერტილები და ხანდახან ბაჯებისგან კომპლიმენტებსაც ვიღებ. კიდევ რამდენიმე გამყიდველია, რომლებსაც დედასგან კარგი რეკომენდაციები ჰქონდათ. მაგალითად, ყველის გამყიდველი ლელა. მეც სულ მისგან ვყიდულობ ყველს და არასდროს გაუცრუებია იმედი ხარისხის მხრივ.
და რას ვამბობდი, კულინარია შემოქმედებითი პროცესია-მეთქი. გემოების შეხამება, ჯერ წარმოდგენით და მერე ცდა, ხელთ არსებული პროდუქტებით მომზადება და ა.შ. მგონია, რომ რეცეპტები ეს ისეთი კანონებია, რისი დარღვევაც, საგზაო წესებისგან განსხვავებით, თავისუფლად შეიძლება, თუმცა არის დღეები, როცა არაფერი მინდა და, მით უმეტეს, დღეს/ხვალ რას ვჭამ – არ მაინტერესებს.

ბოლო დროს ბევრს ვფიქრობ პარალელური სამყაროების არსებობაზე. ძალიან მაწყობს, არსებობდეს ეგეთი რამ. აი აქ ხომ ასეთი უაზრო აწმყო მაქვს და იქნებ სადღაც ჯერ სულ პატარა ვარ, სადღაც – ჩაჩანაკი და საინტერესო ცხოვრებაგავლილი; მამა და დედაც  სადღაც გრძელდებიან და ყველა ის ადამიანი, ვინც მიყვარს, სხვაგანაცაა. იქნებ იქ სხვა შანსები გვაქვს, იქნებ რაღაც უკეთ არის, ან პირიქით, აქ უნდა ვიყო მადლიერი იმისა, რაც და როგორც ხდება. იქნებ სიზმრებში იმიტომ ვხედავ ჩემს მშობლებს და თან ისე, თითქოს არც არსად წასულან, რომ სწორედაც რომ არ წასულან?
ბავშვებს ხომ ჰყავთ ხოლმე წარმოსახვითი მეგობრები, მე ეს რამდენიმე თვეა წარმოსახვითი დედა მყავს. განსაკუთრებით მანქანით მგზავრობისას – ყოველთვის არის ჩემი უჩინარი მგზავრი. და ეს კარგი გრძნობაა – სულ მგონია, რომ უსაფრთხოდ ვივლი. ამასობაში რისკიანი მძღოლი გავხდი, სისწრაფის მოყვარული. რამდენადაც ტრასაზე მიღებული ადრენალინი მომწონს, იმდენად ვერ ვიტან თბილისის საცობებში ხოხვას და "შემოქმედებით" მძღოლებთან ურთიერთობას, ამიტომ ვერიდები კიდეც.
მთელი ეს თვეები არაფერი წამიკითხავს, ამას წინათ კუტზეეს "სირცხვილი" ვიყიდე. აი, ეგაც მნიშვნელოვანი ამბავი იყო, წიგნის მაღაზიაში რომ შევედი – აქამდე გული არ მიმიწევდა. ჰოდა ეს "სირცხვილი" ორი კვირაა თაროზე მიდევს სხვა წაუკითხავებთან ერთად და, თუ არ დამავიწყდა, ხვალ გზაში წავიყოლებ, იქნებ დავიწყო.

პ.ს. აზრზე არ ვარ, რატომ მომინდა ასეთი წვრილმანების მოყოლა. მადლობა ბოლომდე მოსმენისთვის. 

Tuesday, September 11, 2012

„უმანკოების მუზეუმი“

წლევანდელ ფესტივალზე  თანხა ამ წიგნზე დავზოგე, მიუხედავად საკმაო ფასდაკლებისა.  ახლა ვფიქრობდი – ნეტა მასშიც იმავე დამოკიდებულებაზე წერია ნივთების მიმართ, რაც მე მაქვს? ოღონდ მე არ შემიგროვებია არაფერი; უცებ, სახლი იქცა მუზეუმად: ყველაფერს აქვს ისტორია, ყველაფერი სუნთქავს, ყველაფერი მიჩვენებს კადრს წარსულიდან.

ისე კი, მგონი ახალი წიგნების წაკითხვის მეშინია, ახალი შთაბეჭდილებების მიღების. აი, „მისნის ღამე“ დიდი ამბით ვიყიდე, მაგრამ ახლა ანოტაცია რომ მახსენდება, თავს ვიკავებ წაკითხვისგან. მგონია, იქ რაღაც ისეთი წერია, რაც ჩემი განცდების იდენტური იქნება და ემოციურად ვერ გავუძლებ. იგივე მჭირს ზემოთ ნახსენებ „უმანკოების მუზეუმზე“. სხვა წიგნებიც ვიყიდე წელს, მაგრამ მიწყვია. არ ვიცი, მათში რა წერია, მაგრამ ინტერესი ძალიანაც არ მკლავს. წიგნებს ჩამოვშორდი ჯერჯერობით; სამწუხაროდ, ასე გამოდის.

Friday, August 26, 2011

უბრალოდ: დღიურის ერთი ფურცელი

ორი დღეა, სამსახურში გამოვედი და უკვე მეორე პოსტს ვწერ შესვენებებზე. შინ წერის სურვილი არ მიჩნდება, მიუხედავად იმისა, რომ გაცილებით კომფორტულად ვზივარ, არც საქმე და ვალდებულებები მაჩქარებს. უცებ ფენ-შუი გამახსენდა – მგონი ჩემს შემთხვევასაც მოუძებნიდა ახსნას – აქ, ამ ადგილზე, ჩემთვის სიტყვები "იშოვება".
უცნაური დღეა: ერთდროულად მზე და კოკისპირული წვიმა. ცხელი ზაფხულის შესაბამისად მაცვია. არ ვეპუები დაკლებულ ტემპერატურას, თან დილაობით ოდნავი სუსხი მხრებზე ძალიან მსიამოვნებს.
ფეისბუკზე ერთი ფრენდის სტატუსმა დამაფიქრა. წერდა, უნდა ჩავიწერო, ვინ რა მაწყენინა, რადგან ვის რატომ არ ველაპარაკები, აღარ მახსოვსო. ვიფიქრე, კომენტარი დამეტოვებინა, მაგრამ თავი შევიკავე. მინდოდა მეთქვა, ეგ ძალიან მაგარია, შენ ქვეცნობიერად უკვე პატიობ და იმიტომ არ გახსოვს-მეთქი. მე მქონია შემთხვევები, როცა სხვებს უთქვამთ – გახსოვს, ამა და ამან ამ და ამ მიზეზით რომ გაწყენინაო და საოცრად ბუნდოვანი ყოფილა ჩემთვის მოყოლილი ეპიზოდი. ისიც მიფიქრია, ამ ადამიანს თავისი წყენის ამბები ალბათ ყველა წვრილმანის ჩათვლით ახსოვს-მეთქი. არ არის საჭირო წყენის ხშირად გახსენება, დეტალების აღდგენა. ბოღმად ქცევა იცის.
ჰო, დილით ავტობუსით ვიმგზავრე, იძულებით. როგორ ვიდექი, ვერ აღვწერ – ხალხის რაოდენობის გამო აუტანელი იყო. ამ აუტანლობას კიდევ უფრო ართულებდა ერთი ფსევდოინტელექტუალის 50 წუთიანი მონოლოგი, რომელიც იმ თანამგზავრის შეურაცხყოფით დაამთავრა, ვინც კომენტარი შებედა და მის აზრს არ დაეთანხმა. ჰოდა, დღეს უფრო დავაფასე მეტრო. იქ ტვინს არ ბურღავენ. იმდენად არ, რომ წიგნსაც წაიკითხავ.
სამსახურში გასვლასთან ერთად ჩემი მეტროში კითხვის სეზონიც გაიხსნა. ეს ერთადერთი ტრანსპორტია, სადაც გარემოსგან გათიშვას და კითხვას ვახერხებ. რა თქმა უნდა, გრძელი გზაც მიწყობს ხელს. ისე გამომიმუშავდა დილაობით კითხვის მოთხოვნილება, რომ შვებულების დროსაც, საუზმემდე კითხვის ნახევარსაათიან რიტუალს ვიცავდი. ამ “სეზონს” ბორის ვიანით ვხსნი. ვნახოთ, რას მეტყვის.

Sunday, January 23, 2011

საღამოს სანელებლები

ცოტ-ცოტა ყველაფერზე წერა მომინდა. უფრო ზუსტად, იმ რამდენიმე თემაზე, რაც ამ საღამოს მიტრიალებს თავში და რისი გამოქვეყნებაც შესაძლებელია (უფრო პრივატულ ფიქრებს ჩემთვის ვიტოვებ :) ).
*
დღეს მეტროში ორი ქალი ვნახე, ჩემი ბებიის ასაკისები. იქნებ დებიც იყვნენ? ვინ იცის. კოპწია მოხუცები რომ არიან, რაღაცნაირად კარგი მოსაუბრეები, სანდომიანი ნაკვთებით; ცოტა შეშინებულები ახალი ინფორმაციით (აქ: მგზავრობის წესებს რომ შეეხებოდა), ცოტა აკანკალებულები (აქ: ესკალატორზე გადასვლისას), მადლიერები (დახმარებისას) და ერთმანეთზე ხელჩაჭიდებულები (როგორც ბავშვები).
ხანდახან ვფიქრობ, მე როგორი ვიქნები ამ ასაკში. ჩემთვის რთული წარმოსადგენია. საშიშიც. არ ვიცი, რისი უფრო მეშინია: ნაოჭების? მოგონებების? უფრო ძნელი ალბათ ეს უკანასკნელი იქნება – სავსე მახსოვრობის დისკი. ან თითქმის სავსე. როცა ყველაფერი ზურგსუკან არის; როცა ჩასაწერი ადგილიც მცირდება. რაღაც ამოსაშლელია, რაღაც – დასაკარგი (ამაზე ბუნებაც ზრუნავს ხოლმე)...
*
უკვე რამდენჯერ მომინდა, წაკითხულ წიგნებზე პატარა რევიუებს ვწერდე. თუნდაც მხოლოდ ჩემთვის, დიდი ხნის მერე წასაკითხად – თუ რა როგორ მივიღე. მახსოვს, როცა სკოლის ბიბლიოთეკიდან კლასგარეშე ლიტერატურა გამომქონდა, ბიბლიოთეკარი ასეთი ჩანაწერების გაკეთებას მთხოვდა. არ ვიცი, ეს ევალებოდა თუ მხოლოდ მე მთხოვდა. ვწერდი. ვაღიარებ, უხალისოდ – დავალებად აღვიქვამდი. ახლა კი ჩემი სურვილით მინდა, მაგრამ ჯერჯერობით მხოლოდ ვფიქრობ. სიმართლე ვთქვა, დროსაც ვერ ვპოულობ. ამასობაში ბევრი ემოცია გამინელდა.
*
ბოლო დროს, ნებით თუ უნებურად, ელექტრონული რიდერებისა და წიგნების დიდი პოპულარიზატორი გავხდი ( :) ). თავისთავად, რეაქციებსაც ვაკვირდები: ხშირად პესიმისტურს, შიშნარევს. მე, ალბათ, უფრო რეალისტური ბუნების გამო მიადვილდება სიახლეების მიღება. ტექნოლოგიური მიღწევები ყოველთვის მაღელვებდა. თუ მოწყობილობა (პირობითად) მისი მნიშვნელობისა და შესაძლებლობების გამო მომეწონა, ადვილად (და საზოგადოების აზრის გაცნობამდეც) ვდგები მის მხარეს.
კიდევ ერთი, რაც პირდაპირ თუ ირიბად, თემას უკავშირდება, ხეებია. მეფიქრება ამაზე, თან იმდენად, რომ პრინტერით ამობეჭდვისას ზედმეტი ქაღალდის გაფუჭებაც მენანება ხოლმე.
ვინმეს ეგონება, ნაბეჭდ წიგნს ზურგი სულ ვაქციე. ჩემი აზრი უფრო ვრცლად აქ დავწერე..
*
ჩემს ბლოგზე ხშირად ხვდებიან საძიებო სიტყვით "სტატუსები". ვფიქრობ, ასე დასათაურებული პოსტის გამო. მაგრამ საინტერესო ის არის, თუ რატომ ეძებენ სტატუსებს. ჰოდა, მეც დავგუგლე. აღმოჩნდა, რომ მოფრთიანფრაზო წინადადებების კოლექციები (ამ ზოგადი სათაურით) არაერთ საიტზე ინახება. მსურველებიც (ალბათ) აკოპირებენ მათ და სოციალურ ქსელებში საკუთარ სტატუსებად ასაღებენ.
როგორც ჩანს, სხვისი ემოციების მორგება ადვილი საქმეა (ან საქმეს აადვილებს).
*
პოსტში უმეტესად დროის მოტანილ ან მოსატან ამბებზე ვწერე. ამ საღამოს ფეისბუკზე – "ებლიტფოს" გვერდზე ვთქვი, თუ რას ნიშნავს ჩემთვის წიგნის კითხვა. ჩამონათვალიდან ერთ-ერთი დროის შეგრძნების დაკარგვა იყო. საამისოდ კიდევ ერთი საშუალება ვიცი: ძილი. პოსტის წერას რომ მოვრჩები, ქვეცნობიერის წასაკითხი დროც დადგება. მე მიყვარს ეს წიგნიც.

Friday, August 13, 2010

მცირე ანტრაქტი – წიგნიდან ფილმამდე

დღეს ორ კარგ ფილმს ვნახავ. ერთს – როგორც კი წიგნის დარჩენილ 30 გვერდს წავიკითხავ, მეორეს ალბათ საღამოს. არ მიყვარს, როცა ნაწარმოების მიხედვით გადაღებული ფილმი წიგნიდან მისაღებ შთაბეჭდილებებს მიცვლის – სხვა მიმართულებებს მაჩვენებს და ფილმის ავტორის შეხედულებით შექმნილ ტიპაჟებს წარმომიდგენს. თითქმის არასდროს დამთხვევია ჩემი წარმოსახული გმირები ფილმში ნანახს, ისევე, როგორც მიზანსცენები.
თუ წაკითხვამდე ნანახი მაქვს სხვისი ხედვა და, მით უმეტეს, თუ მომწონს კიდეც, მერე კითხვა შედარება-შეჯიბრს ემსგავსება: აბა, რა როგორ გადაიტანა რეჟისორმა, რა როგორ გაიგო. ძირითადად კი სიზარმაცე მეპარება: იმ ნაწარმოების წაკითხვა, რომლის მოტივებზეც ფილმი ააგეს, აღარ მინდება. ხშირად ვრჩები მოწოდებული ინტერპრეტაციის მიხედვით შექმნილი შთაბეჭდილებით. არადა, ყველაზე მნიშვნელოვანი მწერალია ხოლმე – მას რისი თქმა უნდოდა ჩემთვის თუ მისთვის (რეჟისორისთვის), ჩვენთვის – მკითხველისთვის.
წიგნის წაკითხვის შემდეგ ფილმის ნახვა კი გაცილებით ადვილია. თუ მიმიზიდა, ნახვის პროცესში წიგნზე ნაკლებად ვფიქრობ, ფილმის ხაზს მივყვები. მოგვიანებით ვადარებ (თავისთავად), ჩემი წარმოსახვები კი მყარად რჩებიან საკუთარ ადგილებზე.

წაკითხული ნაწარმოებების არაერთი ეკრანიზაცია მინახავს. თითქმის ყველა შემთხვევაში ვთქვი, წიგნი მირჩევნია. როგორც არ უნდა გადაიღონ, მხატვრული ფილმის ქრონომეტრაჟი არცერთ რეჟისორს მისცემს საშუალებას, სრულად ასახოს ლიტერატურული ნაწარმოების ყველა კარგი პასაჟი. ალბათ ამიტომ, ვფიქრობ, წიგნის მოძიება და წაკითხვა (თუკი არსებობს) საინტერესო და არდასაზარებელია, კარგი ეკრანიზაციის ნახვის შემთხვევაშიც.

Wednesday, February 4, 2009

ისტერია – თემაზე და ფურცლებიდან

წლების მანძილზე გადაღეჭილ მეტაფორებსა და თემებს სხეულის ჩაცმა–გახდაზე, თევზებზე, პეპლებზე, ქალაქზე, ჩიტებსა თუ სხვაზე, როგორც ჩანს, "უკანა კარიდან" გასვლაც დაემატება:)
არ შემიძლია, არ ავღნიშნო: ჩემმა, თვის აქტიურმა და ხელებდაკაპიწებულმა "მკითხველმა" ცხვრების შემდეგ ფოიე და მისი უკანა კარიდან გასვლის იდეაც მოიწონა. დავიღალე ამაზე საუბრით, მაგრამ გუშინ კიდევ ერთ ლექსში ვიპოვნე ეს სცენა და დღეს, მესამეშიც! :)
მათი ერთადერთი უარყოფითი რომ ეს იყოს, რა უჭირს. აი, მესამეში: "თავდახრილ პაკლონებს პოზისთვის" – რა ვუყოთ?
კითხვებს, რომლებზეც ჩუმად არაერთხელ მიფიქრია, ამჯერად ხმამაღლა დავსვამ:
1. რა კრიტერიუმებით არჩევენ ამ/მსგავს ავტორებს ცნობილი ლიტერატურული ჟურნალების რედაქტორები?!
2. რა კრიტერიუმებით აფასებენ ინტერნეტმკითხველები ასეთ ტექსტებს დადებითად?! (ინტერნეტმკითხველები იმიტომ, რომ მათი რეაქციის ნახვა შესაძლებელია და ანალიზის საშუალებასაც იძლევა).
ამ კითხვებს აუცილებლად განვავრცობ,
ახლა მხოლოდ იმას ვიტყვი, რომ ცუდია, როცა მხოლოდ ფურცლებს ჩაჩერებული მკითხველის შთაბეჭდილება თანამედროვე პოეზიაზე თითო კაცის სუბიექტური მოსაზრებებით შერჩეული საკითხავით იქმნება.
ამ საერთო ისტერიის ფონზე კი, კიდევ ერთხელ ვრწმუნდები – ტრიბუნაზე გადაბარგება სწორი გადაწყვეტილებაა. ერთადერთი დისკომფორტი – სინდისის ქენჯნა მათ მიმართ, რომლებზეც მხოლოდ მე ვიცი, მაგრამ ასე სჯობს.

Thursday, September 11, 2008

წვიმა, თოლიები და აიზეკი

უ ნ

ჩემი საყვარელი საქმიანობა სანაპიროს გზით მგზავრობისას – თოლიების თვალიერებაა :)
განსაკუთრებით, როცა ტაქსი საცობში ხვდება. მშვენიერი თავშესაქცევია.
ჰო, კიდევ ყვავების – თოლიებთან ერთად მეგობრულად რომ იყოფენ ჯებირის მთელ პერიმეტრს.
ჰოდა, რას ვამბობდი..
კითხვა, რომელიც ამ საღამოს გამიჩნდა:
სად მიდიან თოლიები, როცა წვიმს?! (ყვავები არ მაინტერესებს :) )
არცერთი არ იყო,
არც ერ თი..

დ ო ს
რატომ მინდება კრის აიზეკის მოსმენა წვიმიან დღეებში?!
რატომ,
რატომ,
რატომ...
საკმარისია, ჩამოიქუფროს და წვიმა წამოვიდეს... მე ვრთავ აიზეკს!
ასეა.

საოცარი ტემბრი აქვს! უჰუუ!..
ტაკს, ვაგროვებ მამაკაცთა ხმებს :) აიზეკის ხმა ერთ–ერთი ფავორიტთაგანია. მიყვარს მისი მუსიკა. მგონი ყველა ალბომი მაქვს. ოღონდ... წვიმის და სუსხიანი ამინდის გარეშე არ გამოგვდის ურთიერთობა :)
ჰო, კოლექციის სხვა ხმებზე მოგვიანებით, უნალექო განწყობისას..

Baby Did a Bad Bad Thing
San Francisco Days
Don't make me dream about you

Tuesday, August 12, 2008

დამთავრდა?

ვინ იცის..
და რა დარჩა?
გვამები, ნანგრევები და კითხვები.

გული მეწურება, ამათ რომ ვუყურებ – ე.წ. ესტრადნიკებს.
ჯანდაბა.
წუხელ და ახლაც, ამ წუთებშიც გვბომბავენ..
და ამბები, ამბები.. გმირებზე.
ჰო, გმირებზე.

არვიცი, ხვალ რა იქნება.
წუხელ საშინელი ღამე იყო. კარსა და კომპს შორის გავატარე, ყოველი გრუხუნის თუ სიწყნარის შესაბამისად.